Zelf de VSO onderhandelen of uitbesteden? De voor- en nadelen

“Ik ben niet op mijn mondje gevallen.” Iets wat ik vaak hoor tijdens een intakegesprek. En ik geloof je direct. Je bent mondig, intelligent en je snapt best hoe de wereld werkt. Maar pas op. Onderhandelen over je eigen ontslag is echt andere koek dan onderhandelen over de prijs van een nieuwe keuken of een zakelijk contract voor je werkgever.

Als je zelf het gevecht aangaat met je werkgever, stap je eigenlijk in een boksring. Aan de overkant staat een getrainde tegenstander (HR of een advocaat). Jij hebt geen bescherming en waarschijnlijk doe je dit voor het eerst. Is je mondigheid genoeg om de wedstrijd te winnen, of word je in de eerste ronde knock-out geslagen zonder dat je het doorhebt?

De risico’s van zelf onderhandelen met HR

Je HR-manager is misschien een aardige man of vrouw met wie je altijd fijn hebt gekletst bij het koffieapparaat. Maar vergis je niet: zodra er een vaststellingsovereenkomst (VSO) op tafel ligt, verandert de relatie. HR behartigt op dat moment maar één belang: dat van het bedrijf. Hun doel is om jou zo goedkoop en snel mogelijk te laten vertrekken, met zo min mogelijk risico voor de organisatie.

Het grote gevaar van zelf onderhandelen is de kennisachterstand. HR doet dit maandelijks, misschien wel wekelijks. Zij kennen de trucjes. Ze weten precies hoe ze druk moeten uitoefenen (“Je moet voor vrijdag tekenen, anders vervalt het aanbod”). Ze gebruiken termen die jij misschien niet kent of verkeerd interpreteert.

Als jij zelf het gesprek voert, loop je op glad ijs. Je mist de juridische radar die waarschuwt voor valkuilen. Een voorbeeld? Ze bieden je een ‘hogere vergoeding’, maar schrappen stiekem de opzegtermijn. Jij denkt dat je wint, maar onderaan de streep kost het je duizenden euro’s aan WW-uitkering omdat het UWV je straft voor die verkorte opzegtermijn. Zonder dossierkennis en ervaring met ontslagrecht ben je een amateur die schaakt tegen een grootmeester.

Het emotionele aspect: Waarom zakelijk blijven lastig is

Dit is misschien wel de belangrijkste reden om het niet zelf te doen: je eigen emoties. Ontslag gaat over jouw baan, jouw inkomen, jouw hypotheek en jouw trots. Dat raakt je in je hart. Hoe stevig je ook in je schoenen staat, het is bijna onmogelijk om ijskoud en objectief te blijven als je werkgever onterechte kritiek levert op je functioneren om de vergoeding omlaag te praten.

Tijdens zo’n gesprek gieren de zenuwen of de frustraties door je lijf. Dat is funest voor een onderhandeling.

• De valkuil van woede: Je wordt boos, gooit de kont tegen de krib en de verhoudingen verharden, waardoor een deal onmogelijk wordt.
• De valkuil van verdriet/angst: Je wilt zo graag van de ellende af zijn, dat je veel te snel “ja” zegt op een slecht bod, puur om rust te krijgen.

Als expert sta ik op afstand. Mij raken ze niet persoonlijk. Ik kan met een stalen gezicht en een zakelijke houding de discussie aangaan, terwijl jij thuis op de bank even stoom kunt afblazen. Ik ben jouw filter en jouw schild.

De meerwaarde van een specialist: Kennis van de ‘Haarlemmerolie’

Je kunt online best vinden wat de wettelijke transitievergoeding is. Dat is simpel rekensommetje. Maar het onderhandelen over de vaststellingsovereenkomst gaat over veel meer dan waar je wettelijk recht op hebt. Het gaat om wat er haalbaar is.

Ik weet wat gebruikelijk is in de markt. Waar de wet zegt: “Je krijgt X euro”, weet ik uit ervaring dat bedrijven in jouw sector vaak bereid zijn om “X plus 50%” te betalen om een dossier te sluiten.

Een specialist ziet kansen die jij over het hoofd ziet:

• Vrijstelling van werk (betaald thuiszitten).
• Budget voor outplacement of scholing (bovenop de vergoeding).
• Het behouden van je leaseauto tot de einddatum of laptop.
• Een positief getuigschrift en referenties.

Ik prik door de bluf van de werkgever heen. Als zij zeggen: “Dit is ons eindbod, meer budget is er niet”, dan weet ik op basis van het dossier of dat waar is, of dat het een strategische leugen is.

Wanneer kun je een VSO wél zelf afhandelen?

Is het altijd verboden om het zelf te doen? Nee hoor. Er zijn situaties waarin je prima zelf de pen kunt oppakken, al zijn die zeldzaam. Als het gaat om puur administratieve correcties, heb je mij niet nodig. Staat je geboortedatum verkeerd? Is de datum van uitdiensttreding een dag ernaast? Dat zijn feitelijke foutjes die je prima zelf via een mailtje kunt laten aanpassen.

Ook als je werkgever je direct een ‘golden handshake’ geeft – een aanbod dat zo bizar goed is dat je het bijna niet gelooft (bijvoorbeeld twee jaarsalarissen mee en volledige vrijstelling) – dan kun je overwegen om direct te tekenen. Maar zelfs dan zeg ik: wees voorzichtig. Laat het op zijn minst even checken op WW-veiligheid. Een gouden handdruk is niets waard als je daarna geen WW krijgt door een vormfout in de tekst.

Samenwerken met Ok Legal voor het beste resultaat

Als je besluit het niet alleen te doen, hoe werkt dat dan? Betekent dat dat jij monddood wordt gemaakt? Zeker niet. Bij Ok Legal bepalen we samen de strategie.

1. De ‘Schaduw-onderhandeling’: Wil jij de regie houden en zelf het gesprek voeren? Dan fungeer ik als jouw coach op de achtergrond. Ik fluister je in wat je moet zeggen, ik schrijf de mails voor je uit, en jij stuurt ze. Jij blijft het gezicht, ik ben het brein.
2. De ‘Volledige Overname’: (Mijn favoriet en vaak het meest effectief). Jij leunt achterover en verwijst HR door naar mij. “Maria van Ok Legal doet mijn woordvoering.” Dit geeft direct rust. Ik neem het contact over, voer de pittige gesprekken en koppel de resultaten aan je terug.

In beide gevallen is het doel hetzelfde: jij gaat er met een beter gevoel en een betere deal uit dan wanneer je het in je eentje had geprobeerd. En vergeet niet: de werkgever betaalt in bijna alle gevallen mijn kosten. Waarom zou je dan zelf gaan prutsen?

Twijfel je of je het zelf kunt? Bel me gewoon even. In een kort gesprek kan ik je vaak al vertellen of je dossier ‘doe-het-zelf’ materiaal is, of dat je echt versterking nodig hebt.