Het is de nachtmerrie van elke werknemer: je tekent voor je ontslag, je denkt dat alles goed geregeld is, en vervolgens wijst het UWV je WW-aanvraag af. Ineens heb je geen salaris én geen uitkering. Dit is een reëel risico als een vaststellingsovereenkomst (VSO) niet juridisch waterdicht is.
Gelukkig is dit te voorkomen. Bij het onderhandelen over je vaststellingsovereenkomst is het veiligstellen van je WW-rechten altijd mijn eerste prioriteit. Pas als dat fundament staat, praten we over geld. Hieronder leg ik uit waar we op moeten letten.
Hoe beoordeelt het UWV een vaststellingsovereenkomst?
Het UWV (Uitvoeringsinstituut Werknemersverzekeringen) is de instantie die bepaalt of jij recht hebt op een uitkering. Zij lezen jouw contract niet als een verhaal, maar leggen er een juridische meetlat langs.
De belangrijkste vraag is: “Ben jij verwijtbaar werkloos?”
Met andere woorden: is het jouw eigen schuld dat je geen werk meer hebt? Als het antwoord “ja” is, krijg je geen uitkering. Als het antwoord “nee” is, heb je in principe recht op WW. De tekst in de vaststellingsovereenkomst moet het UWV dus overtuigen dat jou niets te verwijten valt.
De harde eisen om je WW-rechten veilig te stellen
Om groen licht te krijgen van het UWV, moet de VSO aan vier harde eisen voldoen. Als één van deze punten ontbreekt of fout is geformuleerd, gaat het mis.
Initiatief van de werkgever
Er moet zwart op wit staan dat de werkgever het initiatief heeft genomen om het contract te beëindigen. Als er staat “in overleg besloten” of als het lijkt alsof jij weg wilde, ziet het UWV dit als vrijwillig ontslag. Dan vervalt je recht op WW.
Geen dringende reden
Er mag geen sprake zijn van ‘ontslag op staande voet’-situaties. Er moet duidelijk in staan dat er geen sprake is van een dringende reden (zoals diefstal, fraude of werkweigering).
Rekening houden met de opzegtermijn
De einddatum in het contract moet ver genoeg in de toekomst liggen. Het UWV betaalt pas uitkering nádat de wettelijke opzegtermijn is verstreken. Stopt je contract eerder? Dan heb je een periode zonder inkomen (het zogenoemde ‘WW-gat’).
Geen opzegverbod (Ziekte)
Dit is heel belangrijk. Ben je ziek? Teken dan nooit zomaar een VSO. Tijdens de eerste twee jaar van ziekte geldt een opzegverbod. Als je toch tekent tijdens ziekte, ziet het UWV dit als een benadelingshandeling en krijg je geen ziektewet én geen WW.
Veelgemaakte fouten in de kleine lettertjes van je VSO
Zelfs als de grote lijnen lijken te kloppen, schuilt het gevaar vaak in de details. Ik zie regelmatig contracten voorbijkomen met vage omschrijvingen die voor problemen zorgen.
De ‘neutrale’ reden
Soms schrijft een werkgever: “Werknemer functioneerde niet naar behoren.” Hoewel dit vaak de echte reden is, kan het UWV dit soms uitleggen als verwijtbaar gedrag. Het is veiliger om te spreken over een “verschil van inzicht over de uitvoering van de functie”. Dat klinkt zachter en is veilig voor de WW.
Data die niet kloppen
De datum van ondertekening en de einddatum moeten logisch op elkaar aansluiten. Als je vandaag tekent met een einddatum van gisteren (antedateren), is dat fraude. Het UWV controleert dit streng.
Verkeerde formulering wederzijds goedvinden
De zin “Partijen zijn overeengekomen de arbeidsovereenkomst te beëindigen” is standaard, maar moet altijd gevolgd worden door de expliciete vermelding dat het initiatief bij de werkgever lag.
Wat als het UWV de overeenkomst toch afkeurt?
Als het UWV oordeelt dat de VSO niet aan de eisen voldoet, wijzen ze je WW-aanvraag af of krijg je een ‘strafkorting’. De gevolgen zijn groot:
- Je hebt geen salaris meer (want je contract is beëindigd).
- Je krijgt geen uitkering.
- Je bouwt geen pensioen meer op.
Kun je dit repareren? Dat is heel lastig. Je moet dan terug naar je ex-werkgever en vragen of ze de VSO willen intrekken of aanpassen. De werkgever is hiertoe niet verplicht. Vaak is het kwaad dan al geschied. Voorkomen is hier echt de enige veilige optie.
Laat ons als specialist de juridische toets doen
Het beoordelen van een VSO is juridisch vakwerk. Een zin die voor jou onschuldig lijkt, kan voor het UWV een reden zijn om niet uit te betalen.
Neem geen gok met je inkomen. Laat mij de overeenkomst controleren. Ik zorg dat de formulering 100% ‘WW-proof’ is voordat jij je handtekening zet. Bovendien betaalt je werkgever in bijna alle gevallen de kosten voor mijn advies. Zo heb jij zekerheid, zonder dat het je geld kost.n. Ik controleer jouw contract dus in feite op kosten van je werkgever.