Ontslag met wederzijds goedvinden bij 2 jaar ziek zijn

Wanneer u langdurig ziek bent, komt er veel op u af. U heeft te maken met de bedrijfsarts, re-integratieverplichtingen en de Wet verbetering poortwachter. Naarmate de grens van twee jaar (104 weken) ziekte nadert, verandert uw juridische positie aanzienlijk. De ontslagbescherming die u de eerste twee jaar geniet, komt te vervallen. Vaak stelt de werkgever dan voor om het dienstverband te beëindigen via een vaststellingsovereenkomst (VSO).

Dit roept echter veel vragen op. Is het verstandig om te tekenen? Wat gebeurt er met uw WIA-uitkering of transitievergoeding? En wat zijn de valkuilen? Ontslag met wederzijds goedvinden na twee jaar ziekte is een standaardprocedure, maar moet juridisch waterdicht zijn om uw uitkeringsrechten veilig te stellen. In dit artikel leggen wij uit waar u op moet letten bij een vaststellingsovereenkomst in deze specifieke situatie.

Wat zijn de gevolgen van ontslag met wederzijds goedvinden?

Het belangrijkste gevolg van ontslag met wederzijds goedvinden is dat uw arbeidsovereenkomst officieel eindigt op de afgesproken datum. Dit betekent dat de loondoorbetalingsverplichting van uw werkgever stopt. Na twee jaar ziekte is dit voor de werkgever vaak de hoofdreden om aan te sturen op een beëindiging; zij hoeven uw salaris dan niet langer door te betalen. Voor u betekent dit dat u voor uw inkomen afhankelijk wordt van het UWV, meestal in de vorm van een WIA-uitkering, of in sommige gevallen een WW-uitkering als u weer (gedeeltelijk) beschikbaar bent voor werk of minder dan 35% arbeidsongeschikt bent verklaard.

Een ander direct gevolg is de financiële afwikkeling. Bij ontslag met wederzijds goedvinden worden afspraken gemaakt over de transitievergoeding en de eindafrekening van bijvoorbeeld openstaande vakantiedagen. Veel werknemers vrezen dat ze door het tekenen van een VSO hun rechten verliezen, maar na twee jaar ziekte is dit – mits correct opgesteld – juist de veiligste weg naar een uitkering. U stemt in met het ontslag, waardoor er geen slepende procedure via het UWV nodig is. Het is wel cruciaal dat de overeenkomst naadloos aansluit op de beslissing van het UWV over uw WIA-aanvraag. Tekent u te vroeg of staan er verkeerde data in, dan kan er een gat in uw inkomen ontstaan tussen het einde van uw salaris en de start van uw uitkering.

Kan ik een vaststellingsovereenkomst tekenen als ik ziek ben?

Het korte antwoord op de vraag “Kan ik een vaststellingsovereenkomst tekenen als ik ziek ben?” is ja, dat kan. Echter, het moment waarop u dit doet is van levensbelang. Er is een enorm juridisch verschil tussen ziek zijn korter dan twee jaar en ziek zijn langer dan twee jaar. Gedurende de eerste 104 weken van uw ziekte geldt er een strikt opzegverbod. Uw werkgever mag u niet ontslaan. Tekent u in deze periode toch een vaststellingsovereenkomst waarin staat dat u ziek uit dienst gaat? Dan pleegt u een zogenaamde ‘benadelingshandeling’. Het UWV zal oordelen dat u vrijwillig uw recht op loondoorbetaling heeft opgegeven en u hierdoor wordt een ZW- of WIA-uitkering geweigerd.

Na twee jaar ziekte (104 weken) vervalt dit opzegverbod. Vanaf dat moment mag de arbeidsovereenkomst wel beëindigd worden wegens langdurige arbeidsongeschiktheid. Het tekenen van een VSO is dan de meest gebruikelijke route. U loopt dan – mits de VSO goed is opgesteld – geen risico meer op een benadelingshandeling, omdat de loondoorbetalingsplicht van de werkgever toch al zou stoppen. Het is dus essentieel dat u nooit tekent voordat de 104 weken volledig zijn verstreken en de WIA-beschikking van het UWV binnen is, tenzij u zich volledig beter meldt (wat weer andere risico’s met zich meebrengt). Laat u bij ziekte dus altijd juridisch adviseren voordat u uw handtekening zet.

Waarom vaststellingsovereenkomst (VSO) na 2 jaar ziekte?

Waarom zou u kiezen voor een vaststellingsovereenkomst (VSO) na 2 jaar ziekte in plaats van het dienstverband te laten doorlopen? In het verleden hielden werkgevers het dienstverband vaak ‘slapend’. Dit betekende dat u nog wel in dienst was, maar geen loon meer kreeg (omdat de loondoorbetalingsplicht na 2 jaar stopt) en ook niet werkte. Werkgevers deden dit om de transitievergoeding niet te hoeven betalen. De Hoge Raad heeft in de bekende ‘Xella-beschikking’ echter bepaald dat dit niet mag. Een werkgever moet op verzoek van de werknemer meewerken aan ontslag en de daarbij behorende transitievergoeding betalen, als er geen uitzicht meer is op herstel.

Een vaststellingsovereenkomst is de snelste en meest praktische manier om dit ‘slapende dienstverband’ te beëindigen. Het voorkomt dat u onnodig lang verbonden blijft aan een werkgever waar u niet meer werkt, wat mentaal belastend kan zijn. Bovendien regelt de VSO dat u de wettelijke transitievergoeding ontvangt waar u recht op heeft. Voor de werkgever is het voordeel dat zij de betaalde transitievergoeding vaak kunnen terugvragen bij het UWV via een compensatieregeling. Hierdoor is de bereidheid groot om mee te werken aan een VSO. Het biedt voor beide partijen een nette afsluiting van een vaak lastige periode van ziekte en re-integratie.

Waarom geen VSO tijdens ziekte (eerste 2 jaar)?

Het tekenen van een VSO tijdens de eerste twee jaar van uw ziekte is juridisch gezien Russisch roulette met uw inkomen. Zoals eerder benoemd, geldt er een opzegverbod. De wet beschermt zieke werknemers zodat zij in alle rust kunnen werken aan hun herstel zonder de angst voor ontslag. Als u meewerkt aan uw eigen ontslag terwijl u ziek bent, ziet het UWV dit als verwijtbaar gedrag. U had immers recht op loon tijdens ziekte en u heeft dit recht vrijwillig prijsgegeven door te tekenen voor ontslag.

Het gevolg is dat het UWV u geen Ziektewetuitkering toekent. Ook een WW-uitkering is vaak niet mogelijk, omdat u door uw ziekte niet beschikbaar bent voor de arbeidsmarkt. U valt dan direct terug naar bijstandsniveau, of zelfs dat niet als u een partner heeft met inkomen. Er zijn slechts zeer specifieke uitzonderingen, bijvoorbeeld als het gaat om een arbeidsconflict waarbij u zich ‘situatief arbeidsongeschikt’ heeft gemeld, maar feitelijk medisch in orde bent. In zo’n geval kunt u zich beter melden voordat in de VSO wordt ondertekend om uw WW-rechten veilig te stellen. Dit is echter specialistisch maatwerk. De vuistregel blijft: waarom geen VSO tijdens ziekte? Omdat het u uw financiële vangnet kost.

Wat zijn de eisen voor een vaststellingsovereenkomst met UWV?

Het UWV is streng als het gaat om het toekennen van uitkeringen na ontslag. Daarom moet een vaststellingsovereenkomst bij ziekte UWV-proof zijn. Er zijn een aantal harde eisen waar de overeenkomst aan moet voldoen om uw recht op een WIA- of WW-uitkering niet in gevaar te brengen. Allereerst moet duidelijk zijn dat het initiatief voor het ontslag bij de werkgever ligt. Er mag geen sprake zijn van ontslag op staande voet (‘dringende reden’ die aan de werknemer te wijten is).

Specifiek bij langdurige ziekte (na 2 jaar) moet in de VSO worden opgenomen dat er geen uitzicht is op herstel binnen 26 weken en dat herplaatsing in een andere functie binnen het bedrijf niet mogelijk is. Dit bevestigt dat het ontslag onvermijdelijk is door medische redenen. Daarnaast moet de correcte opzegtermijn in acht worden genomen, zelfs als er geen loon meer wordt betaald. Hoewel dit na twee jaar ziekte financieel minder impact heeft (het loon is immers al gestopt), is het voor de formaliteit richting het UWV belangrijk dat de einddatum juridisch klopt. Een fout in deze formuleringen kan leiden tot vertraging of afwijzing van uw uitkering. Bij Ok Legal controleren wij elke letter om discussie met het UWV te voorkomen.

Kan ik ziek uit dienst gaan met een vaststellingsovereenkomst?

De vraag “Kan ik ziek uit dienst gaan met een vaststellingsovereenkomst?” heeft twee antwoorden, afhankelijk van de duur van uw ziekte. Binnen de eerste twee jaar is het antwoord: nee, liever niet, tenzij u zich hersteld meldt. Meldt u zich niet beter, dan gaat u ziek uit dienst en loopt u tegen de eerder genoemde benadelingshandeling aan. In veel VSO’s wordt daarom een trucje toegepast: de werknemer meldt zich beter voor de datum van uitdiensttreding (hersteldmelding). Dit werkt alleen als u ook daadwerkelijk beschikbaar bent voor ander werk.

Na twee jaar ziekte is de situatie compleet anders. Dan is het juist de bedoeling dat u ziek uit dienst gaat. U stroomt dan namelijk door naar de WIA (Wet werk en inkomen naar arbeidsvermogen). In de vaststellingsovereenkomst staat dan expliciet dat de reden van beëindiging gelegen is in langdurige arbeidsongeschiktheid. Dit is voor het UWV het signaal dat de wachttijd van 104 weken is verstreken en dat de arbeidsovereenkomst leeg is geworden. U kunt dan veilig tekenen, mits de datum aansluit op de WIA-keuring. Het is dus normaal om na twee jaar ziekte ziek uit dienst te gaan, maar doe dit nooit zonder de VSO te laten checken door een arbeidsrechtadvocaat.

Heb je recht op een uitkering bij vaststellingsovereenkomst?

Veel mensen maken zich zorgen: “Heb je recht op een uitkering bij vaststellingsovereenkomst?” Ja, in principe wel, maar het type uitkering hangt af van uw medische situatie. Na twee jaar ziekte en ontslag via een VSO, vraagt u meestal een WIA-uitkering aan. Het UWV beoordeelt in hoeverre u nog kunt werken. Bent u meer dan 35% arbeidsongeschikt? Dan krijgt u een WIA-uitkering. De VSO vormt hier geen belemmering voor, zolang de 104 weken wachttijd voorbij zijn en de werkgever aan zijn re-integratieverplichtingen heeft voldaan.

Wordt u door het UWV echter voor minder dan 35% arbeidsongeschikt verklaard? Dan heeft u geen recht op WIA, maar mogelijk wel op een WW-uitkering (Werkloosheidsuitkering). In dat geval is de inhoud van de vaststellingsovereenkomst cruciaal. De VSO moet dan voldoen aan de eisen voor de WW: het initiatief moet bij de werkgever liggen en u mag niet verwijtbaar werkloos zijn. Omdat u bij minder dan 35% arbeidsongeschiktheid weer beschikbaar moet zijn voor de arbeidsmarkt, is het belangrijk dat de VSO uw WW-rechten veiligstelt. Een juridisch specialist van Ok Legal kan voor u beoordelen of uw VSO zowel ‘WIA-proof’ als ‘WW-proof’ is, zodat u niet voor verrassingen komt te staan na de keuring.

Vaststellingsovereenkomst bij ziekte transitievergoeding: Hoe hoog is deze?

Een van de belangrijkste financiële aspecten is de vaststellingsovereenkomst bij ziekte transitievergoeding. Vroeger probeerden werkgevers onder deze vergoeding uit te komen bij langdurig zieke werknemers, maar dat is niet meer toegestaan. Ook als u na twee jaar ziekte uit dienst gaat, heeft u recht op de wettelijke transitievergoeding. Deze vergoeding is bedoeld om de overgang naar ander werk of een andere inkomenssituatie te vergemakkelijken.

De hoogte van de vergoeding bedraagt 1/3 maandsalaris per gewerkt dienstjaar. Voor de berekening telt de periode dat u ziek was gewoon mee als diensttijd. Het feit dat u in het tweede ziektejaar wellicht maar 70% van uw loon kreeg, maakt voor de berekening niet uit; men moet rekenen met uw oorspronkelijke bruto maandsalaris (inclusief vakantiegeld en vaste toeslagen) van voor uw ziekmelding. Voor werkgevers is er de regeling ‘Compensatie Transitievergoeding’ bij het UWV, waardoor zij de aan u betaalde vergoeding terug kunnen krijgen. Hierdoor is er voor de werkgever geen financiële drempel meer om u de vergoeding niet te betalen. Wij zien er bij Ok Legal streng op toe dat u geen cent te weinig krijgt en dat de juiste rekenregels worden toegepast.

De eindafrekening: Vakantiedagen en transitievergoeding (beëindigingsvergoeding)

Bij het tekenen van een vaststellingsovereenkomst wordt vaak vergeten dat er naast de transitievergoeding (in de VSO wordt dit beëindigingsvergoeding genoemd) nog een belangrijke post is: de openstaande vakantiedagen. Tijdens uw ziekteperiode heeft u namelijk gewoon wettelijke vakantiedagen opgebouwd. Omdat u ziek was, heeft u deze waarschijnlijk niet of nauwelijks kunnen opnemen. Bij uitdiensttreding moeten deze dagen worden uitbetaald.

Het gaat hier vaak om aanzienlijke bedragen, zeker als u twee jaar lang vakantiedagen heeft opgespaard. Werkgevers proberen soms in de VSO op te nemen dat deze vakantiedagen “worden geacht te zijn opgenomen” of tegen elkaar worden weggestreept. Ga hier niet zomaar mee akkoord! U heeft recht op uitbetaling van deze dagen bij de eindafrekening. Let er ook op dat de transitievergoeding (beëindigingsvergoeding) en de uitbetaling van vakantiedagen bruto bedragen zijn; u betaalt hier belasting over. In de VSO moet duidelijk staan wanneer de eindafrekening plaatsvindt (meestal binnen een maand na einde dienstverband) en dat u een specificatie ontvangt. Een correcte eindafrekening kan u duizenden euro’s extra opleveren.

Waarom juridische hulp van Ok Legal onmisbaar is

De regelgeving rondom ziekte, WIA, UWV en ontslag is een van de meest complexe onderdelen van het arbeidsrecht. Een vaststellingsovereenkomst bij ziekte is geen invuloefening; het vereist maatwerk en diepgaande kennis van de sociale zekerheidswetgeving. Een kleine administratieve fout of een verkeerde datum kan ervoor zorgen dat het UWV uw uitkering weigert of dat de werkgever de compensatie voor de transitievergoeding misloopt (waardoor hij moeilijk gaat doen over de betaling aan u).

Bij Ok Legal zijn wij gespecialiseerd in ontslagzaken bij ziekte. Wij controleren of de VSO voldoet aan alle eisen van het UWV, of de transitievergoeding (beëindigingsvergoeding) correct is berekend (inclusief de opbouw tijdens ziekte) en of uw vakantiedagen netjes worden uitbetaald.

Bovendien worden onze kosten in vrijwel alle gevallen volledig vergoed door uw werkgever. De werkgever heeft er immers ook belang bij dat alles juridisch correct verloopt, zodat hij gebruik kan maken van de compensatieregeling.

U staat er dus niet alleen voor. Laat uw situatie beoordelen door onze experts en verzeker uzelf van een eerlijk ontslag en een veilige financiële toekomst.